– Պրն Քարրու, Հայաստանում տարածված կարծիք կա, որ հանքարդյունաբերությունն աղքատ երկրների զբաղմունքն է. այսինքն` ոչինչ չարտադրել, նոր արժեք չստեղծել, փոխարենը` պարզապես վաճառել այն, ինչ դուրս է գալիս ընդերքից։ Օրինակ, Կանադայի դեպքում ինչպես է. Կանադան աղքատ երկիր չէ, սակայն հանքարդյունաբերությունը տնտեսության ամենակարևոր ճյուղերից է։
– Մենք մեր երկիրը` Կանադան, կառուցել ենք բնական ռեսուրսների վրա` հանքարդյունաբերություն, անտառ, վերջերս` նաև գազ։ Հարցն այն է, թե ինչպես դա անել` ենթակառուցվածքների, տեխնոլոգիաների միջոցով, առանց շրջակա միջավայրին էական վնաս հասցնելու։ Շրջակա միջավայրի հանդեպ անփույթ վերաբերմունքից ոչ ոք չի շահի, անհրաժեշտ է կայուն զարգացում` բալանս այսօրվա կարիքների և ապագայի հնարավորությունների միջև, առանց վտանգի ենթարկելու կենսական միջավայրը։ Այդ առումով Կանադան կայուն զարգացման լավագույն օրինակներից մեկն է։ Կանադայի հանքարդյունաբերությունը մեծությամբ 5-րդն է աշխարհում։ Կարծում եմ` Հայաստանի դեպքում նույնն է. եթե հանքարդյունաբերությունն իրականացվի ճիշտ, պատշաճ ձևով, ապա երկիրը դրանից միայն կշահի։ Ի վերջո, երկրները զարգանում են ոչ թե օգնության, այլ արդյունաբերության միջոցով, որը բերում է աշխատատեղեր, հարկեր և նոր ենթակառուցվածքներ։
– Իսկ աղքատ երկիրը կարո՞ղ է ճիշտ կամ պատասխանատու հանքարդյունաբերություն ունենալ։
– Տեսեք, մենք կառուցում ենք Ամուլսարի հանքը Հայաստանում, սակայն մենք միջազգային ընկերություն ենք և աշխատում ենք միջազգային այն նույն չափանիշներով, որոնցով աշխատում են նաև կանադական ընկերությունները։ Ես ունեմ 4 զավակ և 10 թոռ, և այս նախագծին ներգրավվել եմ բավականին մեծ տարիքում, որովհետև սա լավ նախագիծ է։
Ձեր 5 տարեկան որդին մեծանալու է, սկսի թերթեր կարդալ, ու հարցնելու է` հայրիկ, սա արդյոք քո ընկերությունը չէ՞, որ այսքան վատ բաներ է արել։ Ոչ ես, ոչ դուք, ոչ էլ մեր թիմից որևէ մեկը չի ցանկանում նման իրավիճակում հայտնվել, ու վստահ եմ` չի էլ հայտնվի։ Մենք հպարտ ենք մեր արած գործով, որովհետև լավ բան ենք անում։ 1979 թվականից ես հանքարդյունաբերության ոլորտում եմ, զբաղվել եմ շրջակա միջավայրի խնդիրներով` որպես բնապահպան գիտնական։
Ու երբ «Լիդիանն» ինձ առաջարկեց այս նախագծում ներգրավվել, ես մեծ ծավալի «տնային աշխատանք» կատարեցի, ուսումնասիրեցի այս նախագիծը` համոզված լինելու համար, որ դրական ծրագիր է, և ես անհարմար վիճակի մեջ չեմ հայտնվելու, չեմ զղջալու իմ որոշման համար։ Այս հարցում ես ունեմ գիտնականի սկզբունքայնություն։ Սա լավ նախագիծ է, դժվար է պատկերացնել` ինչ դժվարություններ հաղթահարելու գնով է ընկերությունը հասել այն կետին, որտեղ հիմա է։
Ի վերջո, Հայաստանի իրավական դաշտն այնքան էլ հեշտ չի` այս ոլորտում գործունեություն ծավալելու համար։ Դրան գումարած` կան տարբեր շահեր ու նաև մարդիկ, որ ծրագրին դեմ արտահայտվելով ` իրականում այլ օրակարգեր ու նպատակներ ունեն։ Իհարկե, կան նաև անկեղծ մտահոգություններ, սակայն զուտ մասնագիտական տեսանկյունից` Ամուլսարի հանքը բարդ նախագիծ չէ։
Կան, իհարկե, որոշ խնդիրներ, որ լուծումներ են պահանջում (օրինակ, մենք ապահովեցինք մեկ պահպանվող բուսատեսակի տեղափոխումը և ապահով վերարտադրությունն այլ վայրում), սակայն, մեծ հաշվով, անկառավարելի բարդություններ չկան։ Իսկ բնապահպանական ռիսկերի կառավարման համար մենք ունենք բավարար գիտական ռեսուրս, կամք և, իհարկե, պարտավորություն։
Կարդալ ավելին` https://168.am/2016/12/22/733156.html